Op deze pagina houden we je op de hoogte van alle nieuwartikelen over hypnose, NLP en het onbewustzijn die op internet of in de kranten verschijnen.
Placebo effect: Genezen door Gedachtekracht
In medische behandelingen treedt er vaak een placebo-effect op. Meestal wordt dit in onderzoek als een storende factor gezien. Maar hoogleraar gezondheidspsychologie Jozien Bensing, die in 2006 de Spinozapremie won, heeft dit ingezet voor onderzoek van NIVEL naar het placebo-effect, om het optimaal te kunnen benutten zodat patiënten sneller genezen. De eerste wetenschappelijke artikelen over dit onderzoek zijn gepubliceerd in ’Patient Education and Counseling’.
Het placebo-effect toont het zelfhelend vermogen van het lichaam door middel van gedachtekracht aan. De patient gelooft namelijk dat hij of zij beter zal worden door het innemen van een pil of door een bepaalde (be)handeling, terwijl de pil zelf geen werkzame stoffen bevat en de behandeling op zich ook niet werkzaam is. Toch geneest de patient wel, omdat hij/zij er zo in gelooft.
Beter communiceren
In het onderzoek is er vooral gekeken naar hoe er gecommuniceerd wordt in de huisartsenpraktijk. Zo verklaard Jozien Bensing op de website van NIVEL:“Het placebo-effect komt niet zozeer door een neppil of nepbehandeling, maar wordt gegenereerd door hoe een behandeling wordt aangeboden. De communicatie in de spreekkamer speelt daarbij een belangrijke rol. Het ritueel van de behandeling, de verwachtingen en emoties van een patiënt en hoe een arts daarmee omgaat, hebben een effect op die patiënt. Dit kun je optimaliseren en aanwenden om het herstel te bevorderen.”Wanneer een dokter bijvoorbeeld zijn hand op het hoofd heeft gelegd van een patient met koorts en die patient beter is geworden, dan kan dat de volgende keer dat de arts zijn hand op het hoofd van de patient legt, positieve associaties met genezing oproepen bij de patient, en zo beterschap bevorderen.
Dr Love
Om het ‘placebo-effect’ te vergroten moeten positieve en hoopvolle verwachtingen worden gestimuleerd, en stress en angst, die kunnen leiden tot lichamelijke problemen, worden verminderd. Een warme, empathische arts blijkt hiervoor het meest effectief. De betekenis van het latijnse woord ‘placebo’ is dan ook niet voor niets ‘Ik zal behagen’.
Het grote voordeel is dat de patient op deze wijze minder of geen medicijnen gebruikt, waardoor er dus ook geen of minder bijwerkingen op kunnen treden.
'Nocebo-effect'
Omgekeerd kan men zich ook ziek dénken. Dit wordt het 'nocebo' effect genoemd en de betekenis van dit latijnse woord is dan ook: 'Ik zal schaden'. Zo bleek uit eerder wetenschappelijk onderzoek dat vrouwen die geloven dat ze een grote kans hebben op hartziektes, een vier keer grotere kans liepen om te overlijden, dan vrouwen met dezelfde risico's op hartziektes, maar die niet zo negatief zijn ingesteld. Artsen doen er dan ook goed aan om nooit een exact antwoord te geven op de vraag: "Dokter, hoe lang heb ik nog te leven". Omdat de kans groot is dat de patient dan gelooft dat hij/zij daadwerkelijk binnen de genoemde termijn zal sterven en (on)bewust zich daar dan ook naar zal gedragen. Het beste antwoord op die vraag is eigenlijk: "Zolang als u levenslustig bent!"
Vergeet dat je je ziek voelt
Het loslaten en je aandacht op iets anders richten, wat leuk en ontspannend is, zoals het genieten van de schoonheid van de natuur, kunst, of lezen, werkt goed om (even) te vergeten dat je ziek bent... Wat het herstel en beterschap bevordert.
Ziekenhuis past hypnose toe bij kinderen
30 augustus 2010
Het Juliana Kinderziekenhuis in Den Haag gaat op grote schaal hypnose toepassen bij patiënten.
Ruim dertig artsen van alle afdelingen volgen een cursus in de techniek. De hypnose moet kinderen in een trance brengen waardoor angst, stress en pijn verdwijnen. Dat schrijft het AD.
Geen bedreiging voor de volksgezondheid
Het Slotervaartziekenhuis in Amsterdam past al langere tijd hypnose incidenteel toe. Daarover werden vorig jaar Kamervragen gesteld. Minister van Volksgezondheid Ab Klink (CDA) stelde toen dat de inzet van alternatieve behandelingsmethoden geen bedreiging vormt voor de volksgezondheid. De minister baseerde zich op het advies van de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ). Zij stelden vast dat het ziekenhuis zich bij de behandeling van patiënten houdt aan wat wetenschappelijk aanvaardbaar is.
Hypnose niet wetenschappelijk bewezen
De Vereniging tegen de Kwakzalverij maakte bezwaar tegen deze zogeheten 'integrale geneeskunde' in het Slotervaartziekenhuis. Volgens de vereniging wordt gebruik gemaakt van technieken waarvan de werkzaamheid nooit wetenschappelijk bewezen is. Het bestuur van de vereniging royeerde destijds een kinderarts van het Slotervaartziekenhuis als lid omdat zij zich enthousiast had uitgelaten over deze behandelmethoden.
Onderzoek naar hypnose bij kinderen
In 2007 werd vanuit het Amsterdams Medisch Centrum (AMC) en het Antonius Ziekenhuis Nieuwegein een onderzoek gedaan naar de effectiviteit van hypnose bij kinderen met het prikkelbare darm syndroom, ofwel IBS, en onbegrepen buikpijnklachten. De helft van ruim 50 kinderen kreeg 6 hypnotherapiesessies gedurende 3 maanden. De andere helft kreeg een standaardtherapie bij de kinderarts. 85% van de kinderen in de hypnosegroep waren één jaar na afloop van de therapie pijnvrij, versus 25% van de kinderen in de groep van de kinderarts.
Hypnose standaard invoeren
Onderzoeker en verpleegkundige en hypnotherapeute Carla Menko-Frankenhuis gaf indertijd in het blad Kind en Ziekenhuis aan dat hypnose standaard ingevoerd zou moeten worden in de behandelprotocollen bij kinderen met acute en chronische pijn.
Schakelen
Kinderen reageren over het algemeen goed op hypnose. Ze zijn van nature gewend om heen en weer te schakelen tussen realiteit en verbeelding. Vooral kinderen tussen de zes en veertien jaar zijn makkelijk te hypnotiseren.
Bron: AD / Nursing
Angst voor braken is onbekendste fobie
22 september 2010
Driebergen - Emotofobie, een fobie voor overgeven, is de bekendste in de top tien van meest voorkomende fobieën. Dat zegt de stichting Emotofobie, die daarin verandering wil brengen. De stichting houdt zaterdag 25 september een informatiedag in Driebergen.
De organisatoren hopen dat de fobie, die nog niet zo lang geleden in Nederland 'ontdekt' is, uit het verdomhoekje komt. 'Er is veel onbekendheid, ook bij huisartsen en therapeuten', zegt Vincent Luitjes van de stichting. 'De meesten hebben er nog nooit van gehoord.
Therapeuten
Er is ook geen duidelijke richtlijn voor behandeling. Er zijn zelfs therapeuten die bij zichzelf de vinger in de keel steken om de patiënt over zijn angst voor braken heen te helpen. Wij vragen ons af of dat nou de juiste methode is.'
Sommige patiënten hebben een extreme angst om over te geven. Anderen zijn bang het bij anderen te zien. Volgens Luitjes kan de aandoening zelfs leiden tot arbeidsongeschiktheid. Sommigen hebben er alleen in stresssituaties last van.
Extreme angst
De stichting is in 2006 opgericht, nadat de extreme angst voor braken enkele jaren daarvoor, aldus Luitjes, voor het eerst in Nederland werd benoemd. 'In Groot-Brittannië en de Verenigde Staten was de ziekte al langer bekend'.
Emetofobie ontstaat vaak nadat mensen een trauma hebben opgelopen, bijvoorbeeld door seksueel misbruik of ernstige gebeurtenissen in hun jeugd. Volgens Luitjes is er een verband met angststoornissen.
(bron: www.nu.nl)
Kinderen beter maken door hypnose
30 augustus 2010
Hypnose. Je hebt er vast weleens iets over gezien in TV shows of tekenfilms. Steeds vaker wordt hypnose ook in ziekenhuizen gebruikt. Door kinderen onder hypnose te brengen zouden ze minder bang zijn voor behandelingen of minder pijn hebben.
Er zijn nu al 200 artsen in Nederland die hypnose gebruiken als een manier om zieke kinderen beter te maken. Hypnosedokters laten kinderen hun pijn beschrijven. Bijvoorbeeld buikpijn als een vuurspuwende draak die weggestuurd moet worden. Uit onderzoek blijkt dit voor sommige kinderen beter te werken dan medicijnen. Steeds meer ziekenhuizen kiezen nu voor deze methode. Maar niet iedereen gelooft dat hypnose werkt. Daarom moeten de ouders en het kind het goed vinden dat het door dokters gebruikt wordt.
Bron: NOS Jeugdjournaal
Koningin Fabiola onder hypnose geopereerd
12 januari 2009
Het paleis heeft de opname bevestigd, maar onthoudt zich verder van elke commentaar. De chirurgische ingreep was niet acuut, de koningin zou al langer een afspraak gemaakt hebben. Het is de Franstalige tv-zender RTL/TVI die het heeft over een operatie aan de schildklier. De zender meldde dat koningin Fabiola donderdag was opgenomen.
Volgens verscheidene bronnen is de ingreep niet onder narcose gebeurd, maar is hypnose toegepast. Meer dan dat alles naar wens is verlopen, kon de woordvoerder van het paleis niet zeggen.
Het ziekenhuis van Luik heeft zich in de jaren negentig al in deze techniek gespecialiseerd. Er zijn in de voorbije jaren al duizenden van dergelijke operaties (kleinere ingrepen) uitgevoerd. De patiënt krijgt een heel lichte verdoving en wordt onder hypnose gebracht. Patiënten worden naar een 'veilige plek' geloodst voor de duur van de operatie. De resultaten zijn doorgaans zeer bevredigend. Volgens studies zijn patiënten na afloop minder vermoeid, hebben ze minder pijn en hebben ze minder medicijnen nodig.
Vorige week nog kwam een andere ingreep van koningin Fabiola ter sprake in het quizprogramma De slimste mens . Op de vraag wie van het koningshuis ooit een plastische ingreep had ondergaan, kon geen van de kandidaten correct antwoorden. Het was dus koningin Fabiola die een neuscorrectie heeft laten uitvoeren, nog voor ze koning Boudewijn leerde kennen. (rbm)
Hypnose helpt heus
MRI-scanner toont werking hypnose
Onderzoekers van de Cornell Universiteit hebben met een MRI-scan laten zien hoe hypnose het brein beïnvloedt. Zij zien dit resultaat als eerste stap naar een begrip van de werking van suggestie, zoals die ook optreedt bij het slikken van placebo’s.
De psychologen hadden weer een leuk testje bedacht. Een proefpersoon gaat voor een monitor zitten in verwachting van een videogame. Dan verschijnen er woorden in verschillende kleuren op een witte achtergrond. De proefpersoon moet de kleur van de letters (rood, groen, geel of blauw) zo snel mogelijk intoetsen op één van de vier toetsen. Ieder plaatje blijft hooguit twee seconden staan, of het verdwijnt zodra de proefpersoon zijn antwoord geeft. Een proefpersoon doet daar 0,7 tot 0,9 seconden over en maakt gemiddeld één keer op de twintig een vergissing.
Tot zover niets aan de hand, maar wanneer het woord ‘ROOD’ in blauwe letters verschijnt, dan duurt het gemiddeld iets langer voordat de proefpersoon het juiste antwooord (‘blauw’) intoetst. In de test met zestien proefpersonen duurde het antwoord op zo’n ‘incongruente’ set ongeveer een tiende seconde langer dan wanneer woord en letterkleur overeenkwamen. Psychologen noemen de verwarring die optreedt de ‘Stroop interferentie’, genoemd naar de Amerikaanse psycholoog John Ridley Stroop die de test in 1935 opzette om aandacht te meten.
Eerder hadden de psychologen Amir Raz, Jin Fan en Michael Posner van de Cornell Universiteit in New York al ontdekt dat het mogelijk was om het Stroop-effect uit te schakelen door hypnotische suggestie. Tijdens hypnose kreeg de proefpersonen de opdracht zich niks van de letters aan te trekken en alleen op de kleuren te letten. Na het ontwaken uit de hypnose waren ze zich nergens meer van bewust. Maar als ze dan aan de Stroop-test onderworpen werden, reageerden ze net zo snel op congruente als op incongruente sets van woorden en kleuren. Met andere woorden: het Stroop-effect was opgeheven.
Maar nu wilden de onderzoekers een stap verder gaan. Ze wilden in het brein zien wat er gebeurt tijdens zo’n Stroop-interferentie, en ze wilden weten hoe een hypnotische suggestie de informatiebewerking beïnvloedt. Daartoe legden ze de deelnemers (acht licht hypnotiseerbaren en acht moeilijkere) onder een MRI-scanner en lieten hen 38 testreeksen met gekleurde letters doorlopen. De helft van hen kreeg onder hypnose de opdracht de woorden te negeren, de andere helft niet. Het wetenschapsblad Proceedings of the National Academy of Sciences publiceert deze week hun resultaten.
In tijd is er in ieder geval wel een verschil. Van de hypnotiseerbaren doen degenen met instructie de incongruente woorden gemiddeld 0,14 seconden sneller dan degenen die de instructie niet kregen . Congruente woorden (‘GROEN’ in groene kleur) gaan 0,05 seconden sneller, wat op een algemene hogere concentratie wijst. Bij de minder hypnotiseerbare groep was de vooruitgang van incongruente woorden 0,06 seconden en bij congruente setjes 0,05. Met andere woorden: de hypnotische suggestie om de betekenis van de letters te negeren heeft een meetbaar effect, vooral bij hoog-hypnotiseerbaren.
In het brein blijken twee gebieden betrokken bij deze test: in de prefrontaalkwab zit een soort crisiscentrum dat oplicht wanneer het brein geconfronteerd wordt met tegenstrijdige informatie. Het heet ‘anterior cingulate cortex’ of ACC. Het andere deel dat uitgesproken activiteit vertoont, ligt in de visuele cortex, onderin en achter in de hersenen.
Het effect van hypnose wordt zichtbaar in de scan doordat bij de controlegroep het crisiscentrum oplicht bij incongruente sets, maar bij deelnemers onder posthypnotische suggestie is dat niet zo. Eenvoudig gezegd ervaren ze geen conflict tussen woordbetekenis en woordkleur. Waarschijnlijk omdat ze de woordbetekenis, in overeenstemming met de instructie, geheel negeren. De onderzoekers zien daar ook aanwijzingen voor in het visuele gedeelte van de hersenen en ze denken nu dat de visuele verwerking anders verloopt als gevolg van de hypnotische instructie.
Ze vragen zich nu af of van andere suggestieve ingrepen ook een neurologische basis kan worden aangetoond. Daarbij denken ze in de eerste plaats aan het placebo-effect; de onverklaarbare werking van neppillen en onzinnige ingrepen.
Jos Wassink
Amir Raz, Jin Fan en Michael Posner: “Hypnotic suggestion reduces conflict in the human brain”, PNAS, 27 juni 2005
Audio: Radioreportage over onderzoek naar hypnosetherapie in het AMC (Noorderlicht radio, 24 mei 2005)
Hypnotism: It's all in the mind
30 January 2007
There's no magic, no swinging pendulums or swaying watches, and no one is counting backwards as they slump into unconsciousness. This is medical rather than stage or movie hypnotism, and it is increasingly being used to treat the symptoms of diseases and conditions as diverse as asthma, cystic fibrosis, snoring, migraines and warts.
It's been used to allow surgery and dental work without anaesthesia, and for pain-free childbirth without medication. And new evidence from the UK's first and only NHS centre offering hypnotherapy shows that it's highly effective in treating some types of chest pain as well as irritable bowel syndrome.
New research from America has also found that more than half the people who used hypnotherapy to give up smoking were able to kick the habit, while researchers in France have successfully used the therapy to lower blood pressure.
Hypnosis has been used for centuries to treat diverse ills, but it went into relative decline with the rise of modern medicine, and in the last 200 years it's been more associated with stage magicians and movie villains than medicine.
Film-makers take a lot of blame for damaging the image of hypnotism: "When a hypnotist appears on screen, expect evil. If his induction features magnetic hand passes, he's probably about to compel someone to commit a crime. If he hypnotises with an intense stare, his intent is likelier seduction,' says Dr Deirdre Barrett of Harvard Medical School, who has studied more than 200 films about hypnotism.
At the University Hospital of South Manchester, Professor Peter Whorwell, a gastroenterologist who heads the only NHS-funded hypnotherapy centre in Britain, which has been pioneering the therapy as a treatment of irritable bowel syndrome, agrees. "One of the problems is the name,' he says. "If we started off again with a name like neuromodulation, for example, it would be more readily accepted. The name hypnotism has so much baggage attached. Cognitive behavioural therapy is now reasonably well accepted, and so, too, is psychotherapy, but of the three, I would say hypnotism is potentially the most powerful. It is becoming a treatment of choice for IBS.
"When I am dead and gone, people are going to suddenly realise that hypnotism is an incredibly powerful tool and question why it has been ignored for so long.'
Just how it works is not clear, and some critics suggest it's simply a way of relaxing. But practitioners say there's more to it, and that under hypnosis the patient can concentrate intensely on a specific thought, memory, feeling or sensation while blocking out distractions.
"The first thing you have to do is get past the myths and misconceptions about clinical hypnosis," says Dr Carol Ginandes who led a study into its use for anxiety at Harvard Medical School. "It's not used for entertainment. There are no Svengali-like figures in power-dominant relationships. It's not a sleep state or something that someone can make you do. It's a state of heightened, focused attention that we can all shift into very naturally.'
In a report in the Harvard Magazine, she explains how it has an effect: "We don't yet understand the mechanisms by which these suggestions are transplanted by the mind into the language of the body, but let's say someone is a smoker. When he's in a hypnotic state, I could suggest that he's going to find himself craving cigarettes less and less over a period of time. If he's ready to quit, that suggestion will be planted at a deep level in his mind, like seeds planted beneath the soil rather than scattered over the top, helping him tap into some useful physical and psychological resources."
Smoking
In a study at the Scott and White Memorial Hospital in Texas, smokers were given eight sessions of therapy over two months, and told to quit smoking one week after beginning the course of treatment.
Carbon-monoxide concentration tests were carried out on the patients to see whether they had smoked after treatment, and results showed that by the end of treatment 40 per cent had given up. At a follow-up 12 weeks later, 60 per cent had quit.
Dental
Hypnotherapy is increasingly being used in a number of areas of dentistry, including dental phobia, teeth-grinding and extractions and fillings. It has also been used for dental surgery that is usually done under local or general anaesthetic.
In one reported case, a patient in Scotland has also had a tooth implant, which involved putting a titanium rod into her jaw. In her case, hypnosis was used to alter the sensation in the areas where surgery was taking place. She was asked to imagine a dial where zero meant no pain.
Chest pains
Up to one-third of patients who have angina-like chest pain are found to have normal coronary arteries, but many continue to suffer painful symptoms despite no evidence of heart disease. Non-cardiac chest pain is a problem because there is little or no treatment.
In a new NHS-funded trial at Manchester, 28 patients were given 12 sessions of hypnotherapy or a placebo treatment. After being hypnotised, patients were told to focus on the chest, and given repetitive suggestions about reducing pain. Patients were also given a tape of a session and encouraged to practise at home. Results show that of those who had the therapy, eight out of 10 had an all-round improvement in symptoms.
Wound healing
Researchers at Harvard Medical School have shown that broken bones and surgical wounds heal faster in patients who have hypnotherapy. Six weeks after breaking their ankles, patients being treated with hypnotherapy were three weeks ahead in their healing schedule than those who were just put in plaster.
In a second study, the researchers had similar results with surgical wounds. Before surgery, suggestions were made under therapy on pain and anxiety, and on decreased inflammation, reduced scar tissue, and accelerated wound-healing. Results show the women who had the therapy healed significantly faster.
Irritable bowel syndrome
One of the most common gastrointestinal disorders, with research showing that between five and 20 per cent of us suffer at some time. Its main symptoms include abdominal pain, diarrhoea or constipation. The exact cause is not known, but in some people changes in the balance of bacteria that line the gut are thought to be involved, as well as inflammation. Existing treatment for the condition can be only moderately effective.
Research at the University Hospital of South Manchester, where the first trial of hypnotherapy for the condition was carried out, shows that the majority of sufferers can benefit. "We have found that IBS patients treated with hypnotherapy remain well in the long term, with dramatically reduced medication needs,' say the researchers.
Cystic fibrosis
According to a University of Michigan report, hypnotherapy can reduce symptoms of cough, shortness of breath, anxiety and other symptoms of cystic fibrosis.
A study at the Robert C Schwartz Cystic Fibrosis Center at the State University of New York also shows that self-hypnosis can be highly effective. "Many of the patients used hypnosis for more than one purpose, including relaxation (61 per cent of patients), relief of pain associated with medical procedures (31 per cent), headache relief (16 per cent), changing the taste of medications to make the flavour more palatable (10 per cent), and control of other symptoms associated with CF (18 per cent). The patients successfully utilised self-hypnosis 86 per cent of the time.'
Childbirth
Research at the Women's and Children's Hospital in Adelaide, where hypnosis is used for women in labour, shows it is highly effective. Women who had the therapy, which was given after 37 weeks gestation, used fewer epidurals - 36 per cent compared with 53 per cent in other women. A second study showed that women taught self-hypnosis reduced their need for analgesia by half, epidurals by 70 per cent, and were more than twice as likely to be satisfied with their pain management in labour compared with other women.
Snoring
According to Harley Street psychiatrist Dr Tom Kraft, snoring can be treated with hypnotherapy by suggesting under hypnosis that the sufferer turns on his side every time he begins to snore.
"I have reported on the case of a 53-year-old man who came to see me after his snoring led to his wife throwing him out of the bedroom,' he says. "After I treated him, his snoring went, and he was allowed back in the bedroom, for which he was eternally grateful. After 10 sessions, the patient no longer snored, and when he was followed up later the improveme
Hypnosis not just a stage trick
10 September 2004
Stage hypnosis might be mesmerising trickery but there is increasing evidence that it works as a medical treatment, according to researchers yesterday.
They told the British Association festival of science in Exeter that many of the dramatic effects could be achieved without an altered state of consciousness - but brain scans showed changes during hypnosis, and children with cancer were able to better deal with the pain of lumbar punctures using self-hypnosis.
"What our studies show is that just getting attention is not enough to help you feel less pain," said Christina Liossi of the University of Wales, Swansea. "When you do hypnosis you decrease pain; when you just get attention, you don't decrease pain."
Tests and brain scans on hypnotised volunteers suggested that a region of the brain called the anterior cingulated cortex - a region that checks imagination against reality - was altered during hypnosis. So experts could confirm an altered state of consciousness in those who could be hypnotised.
Peter Naish of the Open University said that a hard-nosed look at hypnosis as practised by entertainers might lead someone to conclude that hypnosis did not work. But in some circumstances, it did work.
"The evidence really, really is there. There are other areas where it will probably come soon. Hypnosis is not miraculous. It is fo

