Artikelen

Moeten artsen hypnose leren?

Verstuurd op 2 maart 2013

Mocht u onverhoopt de nieuwsbrief niet in de juiste opmaak ontvangen of kunnen lezen, klik hier voor de online versie.

Moet hypnose worden opgenomen in het curriculum geneeskunde? Dat was de centrale vraag die beantwoord moest worden tijdens een lunchlezing op het Erasmus MC in Rotterdam eind januari.


Voordat ik een antwoord gaf op deze vraag heb ik een korte geschiedenis van hypnose en pijnbestrijding gegeven. Daarin is een belangrijke rol weggelegd voor de Schotse arts James Esdaille (1808 - 1859). Hij heeft als eerste hypnose op grote schaal toegepast voor pijnbestrijding in een ziekenhuis. Hij schreef zijn bevindingen op in het boek Mesmerism in India (afbeelding), die nog steeds verkrijgbaar is. In zijn carrière als arts voert hij uiteindelijk 261 grote en kleine operaties uit met behulp van hypnose.

 

Internationaal hypnose congres

In navolging van Esdaille worden tegenwoordig wereldwijd hypnotische technieken toegepast in ziekenhuizen. Afgelopen oktober, op het Internationaal Hypnose congres in Bremen (DL), spraken o.a vijf anesthesisten over hun ervaring met het werken met hypnose. Een van hen was Professor dokter Ernil Hansen, verbonden als neuro-anesthesist aan de universiteit van Regensburg.

Hij zegt: "De meeste patiënten ervaren een medische behandeling als een extreme toestand. Deze toestand brengt hen in een natuurlijke tranceachtige staat met een verhoogde vatbaarheid voor suggesties tot gevolg. Een patiënt die een gesprek heeft met een zorgverlener is sterk gericht op de arts. De patiënt hoort en voelt alles wat de zorgverlener zegt en zet dit om in percepties en emoties, zonder tussenkomst van het bewustzijn. Daarom spreken zorgverleners over een vaak voorkomende discrepantie tussen wat zij zeggen en wat de patiënt hoort."

 

Negatieve suggesties

De verhoogde vatbaarheid voor suggesties vraagt dus een grote zorgvuldigheid van de zorgverlener in wat en hoe hij communiceert naar de patiënt. De Duitse anesthesist Sebastian Schutz-Stubner (afbeelding) pleit er dan ook voor om negatieve suggesties te vermijden, daarbij moet je ook weer niet te positief zijn, maar beschrijf het neutraal.

Zo is het niet handig om bij het geven van een spuitje te zeggen "Pas op, dit kan pijn doen", maar bijvoorbeeld "U kunt misschien iets voelen, een trilling, die ook weer weg zal gaan". Na de operatie vraagt de verpleegkundige dus niet "Bent u misselijk?", maar "Heeft u honger of dorst?" Schutz-Stubner is van mening dat verpleegkundig en ondersteunend personeel scholing moet krijgen in therapeutische communicatie.

 

Waarom hypnose i.p.v antesthesie?

De Italiaanse anesthesist Enrico Facco vertelt het verhaal van een patiënte die een operatie moet ondergaan voor een spitz tumor. Ze lijdt echter aan chemische overgevoeligheid en heeft in het verleden zelfs een aantal keer een anafylactische shock gehad bij locale anesthesie.

Vooraf aan de operatie oefent de patiënte met hypnotische analgesie (pijn verdoving). De dag van de operatie zelf wordt tien minuten na de hypnotische inductie een incisie gemaakt en wordt de tumor verwijderd. Na twintig minuten wordt de operatie beëindigd. De patiënt heeft geen pijn gehad en is stabiel gebleven. "Deze stabiliteit tijdens de operatie", vertelt Facco, "toont aan dat hypnose een echt analgetisch instrument kan zijn dat niet alleen de pijnperceptie, maar ook de stress bij een operatie terug kan brengen".

 

Moet hypnose worden opgenomen in het curriculum?

Eerder schreef ik al over het werk van de Belgische professor Marie-Elisabeth Faymonville, die inmiddels meer dan 8000 operaties heeft gedaan met behulp van hypnosedatie (combinatie van hypnose en locale anesthesie). Ik denk dat het werk van mensen zoals Faymonville, Schutz-Stubner en professor Hansen veelbelovend genoeg zijn om meer onderzoek te doen naar de mogelijkheden met hypnose in het ziekenhuis, zeker gezien de enorme kostenbesparing die dit met zich mee kan brengen.

Ik laat de vraag of hypnose moet worden opgenomen in het curriculum beantwoorden door dokter Jack Gibson (1909-2005). Deze Ierse chirurg heeft meer dan 4000 gedaan met gebruik van hypnotische analgesie. In een interview zegt hij het volgende:

"You take a fractured nose, admit to hospital, operate the next day. Whereas I would just hypnotise the patient, straighten the nose, put on a splint to keep it in place and then let him go home. The costs would be a fraction of the costs of an admission. I think all doctors and anaesthetists should be trained in the use of hypnosis."

"What do you think stops that from happening?"

"Prejudice!"

 


 

Om het hele artikel met Jack Gibson te lezen, klik je hier.

Om een kort fragment te zien van hoe de Duitse anesthesist Sebastian Schultz Stubner hypnose gebruikt bij chronische hoofdpijn, klik je hier.


 



Overzicht alle nieuwsbrieven

Aanmelden nieuwsbrief

Meld je aan voor de nieuwsbrief en blijf op de hoogte van het laatste nieuws op hypnotherapie gebied.

Vul uw e-mailadres in